Diskurso na okashon di resepshon di Aña Nobo 2024 - Informashon tokante Gobièrnu di Kòrsou

Notisia

Asuntunan General i Promé Minister
 

Diskurso na okashon di resepshon di Aña Nobo 2024

Publiká riba 04 Yanüari 2024

Ekselensianan tur, apresiado invitadonan, dama- i kabayeronan, bon nochi i bon biní den hardin di palasio di gobernador pa nos duna aña nobo un bon biní.

E aña akí e diskurso di aña nobo ta nèt un poko diferente for di loke boso ta kustumbrá di mi. Un diskurso di aña nobo sin reflekshon riba loke a tuma lugá den e aña ku a kaba i sin bista riba futuro manera den e añanan tras di lomba, segun ku frekuensia tabata e kaso. Anto mi ta primintí, ku boso lo no tende – ya sea intenshonalmente o nò – niun ‘zundrá ni grawatá’.  E aña akí tur hende lo por tin un kurason trankil. Pa hopi hende lo ta un desapunte, pero pa algun hende lo ta sigur un alivio. Kere mi, mi mester morde mi lepnan, dominá mi, pa mi no menshoná kompra di Campo, no trese dilanti e kuestion di Ennia ku ta halando kakiña; e asuntu akí ku ta hala kakiña spesífikamente pa e hendenan ku ta konta ku nan penshun, ni tampoko sita tur e sansañanan rònt di entrega di presupuesto pa 2024. E aña akí nada dje kosnan ei.

Su Ekselensia Gobernador sra. Lucille George-Wout

Riba e promé djárason anochi akí di aña, ta mi plaser invitá boso pa nos mira Kòrsou a traves di e wowonan di nos héroe nashonal resientemente nombrá: ‘meester doctor Moises Frumencio da Costa Gomez’, o sea nos Dòktor.

Binti dia pasá, dia djessinku di desèmber di aña ku a kaba ei – e amantenan sa ku e fecha ei tabata tambe Dia di Reino – a honra Dòktor grandemente ku motibu di e nifikashon ku e tin pa Reino, pa èks Antia Hulandes i partikularmente pa Kòrsou. A promové Dòktor, yam’é héroe nashonal pa e lucha ku el a hiba pa progreso i hustisia riba tereno estatal, sosioekonómiko i tereno kultural.

Dòktor a boga pa un solidaridat orgániko ku Hulanda; es desir, e no tabata deseá outonomia kompleto, integral pa e ‘Curaçao en onderhorigheden’ di e tempu ayá. Kada parti di estado – na benefisio di unidat i resiliensia – mester a konsolidá den un reino grandi i fuerte. Ata  Dòktor da Costa Gomez mes na palabra:

Na Hulandes:
“Het rechtvaardig bestuur van het Koninkrijk heeft allerwegen bewondering gewekt van alle koloniale mogendheden. Wij geloven niet, dat wij in ons Koninkrijk een ogenblik bevreesd hoeven te zijn voor de terugdringing der rechts gedachte als basis voor de verhoudingen in de Nederlandse Staat.”[1]

Na Papiamentu:
“E forma di atministrashon hustu di Reino a risibi atmirashon di parti di tur e potensianan kolonial. Nos no ta kere, ku ni un momento so nos mester tin miedu di nenga e pensamentu di  ‘derecho’ komo base pa e relashonnan den Reino Hulandes.’[2]

Dòktor a komprondé ku pa den e parti chikitu di e Estado –  Kòrsou (i su dependensianan) – meskos ku pa kualke otro komunidat chikitu – ta imposibel ku nos por hiba un bida independiente.[3] E ta boga e ora ei pa un konekshon ekonómiko i kultural estrecho den Reino.

Dòktor da Costa Gomez tabata un estadista yen di amor pa su isla natal chikitu i pa un Gran Hulanda. E tabata dispuesto pa defendé derecho di nos islanan i meskos tambe esunnan di Hulanda. Manera ta di komprondé, Dòktor ta un hòmber totalmente konforme mi kurason.

Durante e añanan 1948 te 1954, Dòktor a partisipá komo presidente di e delegashon na vários konferensia, ku finalmente a bin resultá den e konstelashon hurídiko nobo di Reino  Hulandes, establesí den ‘Statüt di Reino Hulandes’. Dia 15 di desèmber di e aña akí nos Statüt lo eksistí 70 aña.

Den e Dekreto Nashonal di nos gobièrnu ku ta deklará Dòktor héroe di pueblo, tin indiká ku Dòktor tabata di opinion ku intenshon di Statüt ta pa drecha e posibilidatnan di pueblo na Kòrsou, pa por goberná di un forma responsabel i di por disidí riba nos propio futuro, pues … tantu e pais komo e pueblo mes mester prepará pa nan asumí nan propio responsabilidat.

Permití mi pidi boso pa den pensamentu, nos mira e Kòrsou djawe, un ratu asina, via Dòktor da Costa Gomez su brel. Nos ta – segun nos héroe – kaminda nos lo mester ta òf nos ta sikiera riba e bon kaminda?

Nos pais i nos pueblo ta karga responsabilidat pa futuro, bèrdè?

Garantisá e derechonan sosial i seguridat sosial ta rekerí nos atenshon; nos atenshon i kuido kontinuo. Meskos ta konta tambe pa e forma ku nos ta skohe pa traha huntu den Reino na benefisio di nos pueblo.

E akshonnan disididu di Dòktor a kontribuí di gran forma na e proseso di emansipashon di èks Antia Hulandes. Su kompromiso ku outonomia, igualdat i hustisia a hasi dòktor Moises Frumencio da Costa Gomez un símbolo di orguyo nashonal. Laga nos tesorá esaki i sigui edifiká riba e fundeshi ku Dòktor a pone pa nos. Nos a kana un kaminda largu kaba, pero a keda nos un kaminda mas largu ainda pa kana, pa nos sikiera yega na pia di e imágen ideal ku Dòktor a pinta pa nos di nos Kòrsou. Kada un di nos mester duna di su parti i kada un di nos tin un responsabilidat propio den e sentido akí.

Dòktor tabata i ta un fuente di inspirashon no pa mi so, sino tambe pa mi esposo Herman, kende den su añanan di hubentut (… esei ta hooopi tempu pasá) a risibí konseho personal di Dòktor tokante su estudio i karera profeshonal. Tur tempu Dòktor tabata sa kon inspirá hende ku su palabra- i konsehonan pashoná.

Nos tambe ta konseha, inspira nos hubentut pa prepara nan mes i stimula nan pa kontribui na nos Pais?

Laga e perspektiva di e imágen ideal ku Dòktor tabatin pa Kòrsou ta un inspirashon pa nos tur den nos afan pa buska un mihó futuro pa nos pueblo i nos pais.

Herman …, mi no por imaginá mi un mihó kompañero pa bati glas kuné, meskos ku a sosodé durante e último dies aña na resepshon di aña nobo …, mi ke invitá boso pa huntu ku Herman i ami nos hisa i bati glas ku e deseo pa un aña 2024 saludabel, próspero i inspirá.

Salú!

_____________________

[1] Publicatie Desvelo di un Herensha Kultural, Un biahe dor di anotashonnan di tempu tokante mr. dr. M.F. da Costa Gomez, pagina 13.

[2] Publicatie Desvelo di un Herensha Kultural, Un biahe dor di anotashonnan di tempu tokante mr. dr. M.F. da Costa Gomez, pagina 7.

[3] Publicatie Desvelo di un Herensha Kultural, Un biahe dor di anotashonnan di tempu tokante mr. dr. M.F. da Costa Gomez, pagina 7.